چند روز پیش از کسی شنیدم که می گفت: مردم به مشترکات رای می دهند.

منظورش این بود که کسانی که در لیست های مختلف مشترکند رای بیشتری خواهند آورد. به نظر من این فکر قابل بحث است. مشترک در چه لیست هایی و چه کسانی؟
اما در مورد نفس ائتلاف می دانم که اعتماد اکثریت مردم را بیشتر جلب خواهد کرد. دلیلش این است که «چهره ها» و اشخاص سرشناس لیست ها، کسانی هستند که مردم نسبت به آنها حساسیت و تعصب پیدا می کنند. حال یا تعصب مثبت یا منفی. ائتلاف غالبا به حذف این چهره ها می انجامد و افراد مورد توافق عموم که حساسیت کمتری بر می انگیزند را وارد لیست های انتخاباتی می کند. ضمن اینکه چنین افرادی برای جلب اعتماد مردم نیاز به کار و تعهد بیشتری دارند و این خود به نتیجه انتخابات کمک خواهد کرد.

آنچه گفته شد در تایید ائتلاف و نکات مثبت آن بود. اما این نکته را نیز باید دانست که تاریخ سیاسی «مردمی» ایران، تاریخ مبارزات است، و نه انتخابات. مبارزه مستلزم روحیه ای خاص و انقلابی است. روحیه ای که تحمل و مدارا در آن جایگاه کوچکی دارد و در عوض انعطاف ناپذیری، دیسیپلین، و «عدم سازش» مثبت تلقی می شود. این گونه سیاست ورزی سرشار از ارزش ها و معنویات است و اگر در آن صحبت از قدرت، منافع، سازش شود، بدون در نظر گرفتن ساز و کارهای واقع گرایانه سیاست، شنونده را دچار سوءتفاهم، کراهت و حتی گاهی اشمئزاز می کند!

با این وصف اگر بخواهیم دمکراسی را در کشورمان نهادینه کنیم باید از مرحله ائتلاف نیز گذر کنیم. آنرا تجربه کنیم و بیازماییم. شاید دچار اشتباه شویم، اما مطمئنا در نهایت به نتیجه مطلوب خواهیم رسید.